ଆମଦାନୀ ଶୁଳ୍କ କମାଇଲେ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର; କ୍ରୁଡ୍ ସନଫ୍ଲାୱର ଅଏଲ୍ରେ BCD ଶୂନ, ପାମ୍ ଓ ସୋୟାବିନ୍ ତେଲରେ ୫%, ଘରୋଇ ବଜାରରେ ଖାଇବା ତେଲର ଦର ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ଏବଂ ଉପଭୋକ୍ତାଙ୍କୁ ରାହତ ଦେବା ଲକ୍ଷ୍ୟରେ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ବଡ଼ ପଦକ୍ଷେପ ନେଇଛନ୍ତି। ପ୍ରମୁଖ ଆମଦାନୀକୃତ ଅଶୋଧିତ ଖାଇବା ତେଲ ଉପରେ ଲାଗୁଥିବା Basic Customs Duty (BCD) ହ୍ରାସ କରାଯାଇଛି। ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ବଜାରରେ ଖାଇବା ତେଲ ଦର ବୃଦ୍ଧି ଯୋଗୁଁ ଦେଶରେ ସୃଷ୍ଟି ହେଉଥିବା ମୂଲ୍ୟଚାପକୁ କମାଇବା ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତିର ମୁଖ୍ୟ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ବୋଲି ସରକାର କହିଛନ୍ତି। ନୂଆ ଶୁଳ୍କ ହାର ୨୪ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୬ରୁ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହୋଇଛି।
ସଂଶୋଧିତ ହାର ଅନୁଯାୟୀ, କ୍ରୁଡ୍ ସନଫ୍ଲାୱର ଅଏଲ୍ ଉପରେ BCD ୧୦ ପ୍ରତିଶତରୁ ସିଧାସଳଖ ଶୂନ ପ୍ରତିଶତ କରାଯାଇଛି। ସେହିପରି କ୍ରୁଡ୍ ସୋୟାବିନ୍ ଅଏଲ୍ ଓ କ୍ରୁଡ୍ ପାମ୍ ଅଏଲ୍ରେ ଶୁଳ୍କ ୧୦ ପ୍ରତିଶତରୁ ୫ ପ୍ରତିଶତ କରାଯାଇଛି। ରିଫାଇନ୍ଡ ସୋୟାବିନ୍ ଓ ପାମ୍ ତେଲର BCD ୩୨.୫ ପ୍ରତିଶତରୁ ୨୭.୫ ପ୍ରତିଶତ ଏବଂ ରିଫାଇନ୍ଡ ସନଫ୍ଲାୱର ଅଏଲ୍ରେ ୩୨.୫ ପ୍ରତିଶତରୁ ୨୨.୫ ପ୍ରତିଶତକୁ ହ୍ରାସ କରାଯାଇଛି।
ସରକାରଙ୍କ ମତରେ ଅଶୋଧିତ ଖାଇବା ତେଲର ଆମଦାନୀ ଶୁଳ୍କ କମିବା ଫଳରେ ଏହାର landed cost, ଅର୍ଥାତ୍ ବିଦେଶରୁ ଭାରତୀୟ ବଜାରକୁ ପହଞ୍ଚିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମୋଟ ଖର୍ଚ୍ଚ କମିପାରେ। ଏହାର ପ୍ରଭାବ ଯଦି ରିଫାଇନର୍, ବିତରକ ଓ ଖୁଚୁରା ବଜାର ମାଧ୍ୟମରେ ଉପଭୋକ୍ତାଙ୍କ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପହଞ୍ଚେ, ତେବେ ରିଟେଲ୍ ଦରରେ ମଧ୍ୟ ରାହତ ମିଳିପାରେ। ତେବେ ବିଶ୍ୱ ବଜାର ଦର, ଟଙ୍କାର ବିନିମୟ ମୂଲ୍ୟ ଓ ବ୍ୟବସାୟୀମାନେ କେତେ ଶୀଘ୍ର ଲାଭ ହସ୍ତାନ୍ତର କରୁଛନ୍ତି—ତାହା ଉପରେ ଅନ୍ତିମ ଖୁଚୁରା ଦର ନିର୍ଭର କରିବ।
ସରକାର ଏକାସାଙ୍ଗେ ଘରୋଇ ତେଲ ଶୋଧନ ଶିଳ୍ପର ସ୍ୱାର୍ଥକୁ ମଧ୍ୟ ଧ୍ୟାନରେ ରଖିଛନ୍ତି। କ୍ରୁଡ୍ ଓ ରିଫାଇନ୍ଡ ଖାଇବା ତେଲ ମଧ୍ୟରେ ୧୯.୨୫ ପ୍ରତିଶତର ଶୁଳ୍କ ତଫାତ ରଖାଯାଇଛି। ଏହା ଦ୍ୱାରା ଭାରତରେ ଅଶୋଧିତ ତେଲ ଆମଦାନୀ କରି ଏଠାରେ ଶୋଧନ କରିବାକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହନ ମିଳିବ ଏବଂ ଅତ୍ୟଧିକ ରିଫାଇନ୍ଡ ତେଲ ଆମଦାନୀକୁ ନିରୁତ୍ସାହିତ କରାଯିବ। ପୂର୍ବରୁ ମଧ୍ୟ ସରକାର ଏହି ଶୁଳ୍କ ତଫାତକୁ ଘରୋଇ refining capacity ବ୍ୟବହାର ବଢ଼ାଇବା ପାଇଁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ବୋଲି କହିଥିଲେ।
ଏହା ସହ ଖାଇବା ତେଲ କମ୍ପାନୀ ଓ ଶିଳ୍ପ ସଂଘଗୁଡ଼ିକୁ ତୁରନ୍ତ Price to Distributors (PTD) ଓ Maximum Retail Price (MRP) ପୁନଃବିଚାର କରିବାକୁ ସରକାର କହିଛନ୍ତି। ଶୁଳ୍କ ହ୍ରାସରେ ଯେତିକି ଖର୍ଚ୍ଚ କମିବ, ତାହାର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଲାଭ ଶୀଘ୍ର ଉପଭୋକ୍ତାଙ୍କ ପାଖକୁ ପହଞ୍ଚାଇବାକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦିଆଯାଇଛି।
ଭାରତ ନିଜ ଖାଇବା ତେଲ ଆବଶ୍ୟକତାର ବଡ଼ ଅଂଶ ଆମଦାନୀ ମାଧ୍ୟମରେ ପୂରଣ କରେ। ଏହି ପରିସ୍ଥିତିରେ ଆମଦାନୀ ଶୁଳ୍କର ଛୋଟ ପରିବର୍ତ୍ତନ ମଧ୍ୟ ଘରୋଇ ବଜାର ଦରରେ ପ୍ରଭାବ ପକାଇପାରେ। ସେଥିପାଇଁ ନୂଆ ଶୁଳ୍କ ହ୍ରାସକୁ ଆଗାମୀ ଦିନରେ ଖାଇବା ତେଲ ଦର ସ୍ଥିର କରିବାରେ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପଦକ୍ଷେପ ଭାବେ ଦେଖାଯାଉଛି।
