ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ମୁଖ୍ୟ ନିର୍ବାଚନ କମିଶନର୍ (CEC) ଜ୍ଞାନେଶ କୁମାରଙ୍କ ବିରୋଧରେ ଦାଖଲ ହୋଇଥିବା ଏକ ଯାଚିକାର ଶୁଣାଣି ସମୟରେ ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି ସୂର୍ଯ୍ୟକାନ୍ତଙ୍କ ଏକ ଟିପ୍ପଣୀକୁ ନେଇ ନୂଆ ରାଜନୈତିକ ବିବାଦ ଦେଖାଦେଇଛି।
ଶୁଣାଣି ସମୟରେ ଚିଫ୍ ଜଷ୍ଟିସ୍ ସୂର୍ଯ୍ୟକାନ୍ତ କହିଥିଲେ ଯେ, ଫର୍ମ-୬ରେ କରାଯାଇଥିବା ପରିବର୍ତ୍ତନକୁ କୋର୍ଟ ପକ୍ଷରୁ କୌଣସି ଅନୁମୋଦନ ଦିଆଯାଇନାହିଁ। ଏହି ଟିପ୍ପଣୀ ପରେ ନିର୍ବାଚନ କମିଶନଙ୍କ ଭୂମିକାକୁ ନେଇ ରାଜନୈତିକ ମହଲରେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠିଛି।
କ’ଣ କହିଲେ ଚିଫ୍ ଜଷ୍ଟିସ୍?
ଜ୍ଞାନେଶ କୁମାରଙ୍କ ବିରୋଧରେ ଯାଚିକା ଦାଖଲ କରିଥିବା ଶୈଳେନ୍ଦ୍ର ମଣି ତ୍ରିପାଠୀଙ୍କ ପକ୍ଷରୁ ଆଇନଜୀବୀ ମେନକା ଗୁରୁସ୍ୱାମୀ ଅଦାଲତରେ ଫର୍ମ-୬ରେ ହୋଇଥିବା ପରିବର୍ତ୍ତନର ପ୍ରସଙ୍ଗ ଉଠାଇଥିଲେ।
ଏହାପରେ ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟ ନୋଟିସ୍ ଜାରି କରିଥିଲେ। ଚିଫ୍ ଜଷ୍ଟିସ୍ ସୂର୍ଯ୍ୟକାନ୍ତ କହିଥିଲେ, ଫର୍ମ-୬ରେ କରାଯାଇଥିବା ପରିବର୍ତ୍ତନକୁ କୋର୍ଟ ଅନୁମୋଦନ କରିନାହିଁ। ରେକର୍ଡ ସାମ୍ନାକୁ ଆସିବା ପରେ ଏହି ପରିବର୍ତ୍ତନ କିଏ କରିଥିଲା, ତାହା ଦେଖାଯିବ।
ଏହି ଟିପ୍ପଣୀ ପରେ ମାମଲାଟି ଆହୁରି ଚର୍ଚ୍ଚାରେ ଆସିଛି।
କଂଗ୍ରେସର ତୀବ୍ର ପ୍ରତିକ୍ରିୟା
ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟଙ୍କ ଟିପ୍ପଣୀ ପରେ କଂଗ୍ରେସ ନେତା ଜୟରାମ ରମେଶ ତୀବ୍ର ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ଦେଇଛନ୍ତି।
ତାଙ୍କ ଅଭିଯୋଗ ଅନୁସାରେ, CEC ଜାଣିଶୁଣି ଫର୍ମ-୬ରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରିଥିଲେ। ତାଙ୍କ ଦାବି ହେଉଛି, ଏହି ପରିବର୍ତ୍ତନ ଯୋଗୁଁ ନୂଆ ପିଢ଼ିର, ବିଶେଷକରି Gen Z ଭୋଟରଙ୍କ ପାଇଁ ଭୋଟର ତାଲିକାରେ ନାମ ପଞ୍ଜୀକରଣ କରିବା କଷ୍ଟକର ହୋଇଥିଲା।
ତେବେ ଏହା ନେଇ କଂଗ୍ରେସ ପକ୍ଷରୁ CECଙ୍କ ଉପରେ ଗୁରୁତର ଅଭିଯୋଗ ମଧ୍ୟ ଲଗାଯାଇଛି।
CJP ମଧ୍ୟ ଉଠାଇଲା ପ୍ରଶ୍ନ
ଏହି ମାମଲାରେ କର୍କଶ ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ଦେଇଛି କକ୍ରୋଚ୍ ଜନତା ପାର୍ଟି (CJP)।
CJPର ସଂଯୋଜକ ଅଭିଜିତ ଦୀପକେ ଚିଫ୍ ଜଷ୍ଟିସଙ୍କ ଟିପ୍ପଣୀକୁ ଉଦ୍ଧୃତ କରି ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠାଇଛନ୍ତି—ଯଦି କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟ ଆଇନ ଅନୁଯାୟୀ ନୁହେଁ, ତେବେ ତାହାକୁ ଅବୈଧ କୁହାଯିବା ଉଚିତ ଏବଂ ଏଥିପାଇଁ ଦାୟୀ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ବିରୋଧରେ ମଧ୍ୟ ଆବଶ୍ୟକ କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ହେବା ଦରକାର।
ସେ ଜ୍ଞାନେଶ କୁମାରଙ୍କୁ ନେଇ ମଧ୍ୟ ପ୍ରଶ୍ନ କରିଛନ୍ତି—ଫର୍ମ-୬ରେ ଏଭଳି ପରିବର୍ତ୍ତନ କାହିଁକି କରାଗଲା?
ସୌରଭ ଦାସଙ୍କ ଅଭିଯୋଗ କ’ଣ?
CJPର ପ୍ରତିଷ୍ଠାତା ସଦସ୍ୟ ସୌରଭ ଦାସ ଏହି ଘଟଣାକୁ ନେଇ ଆହୁରି ତୀବ୍ର ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ଦେଇଛନ୍ତି।
ତାଙ୍କ କହିବା ଅନୁସାରେ, ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟ ଜ୍ଞାନେଶ କୁମାରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଫର୍ମ-୬ରେ କରାଯାଇଥିବା ପରିବର୍ତ୍ତନଠାରୁ ନିଜକୁ ଅଲଗା କରିଛନ୍ତି। ସେ କହିଛନ୍ତି ଯେ, CJI ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛନ୍ତି—କୋର୍ଟ ଫର୍ମ-୬ରେ କୌଣସି ପରିବର୍ତ୍ତନକୁ ଅନୁମୋଦନ କରିନଥିଲା।
ଦାସଙ୍କ ଦାବି ଅନୁସାରେ, ଅନ୍ୟ ଦୁଇଜଣ ନିର୍ବାଚନ କମିଶନର ମଧ୍ୟ ଫର୍ମରେ କରାଯାଇଥିବା ପରିବର୍ତ୍ତନ ଉପରେ ଆପତ୍ତି ଉଠାଇଥିଲେ। ଏହାଦ୍ୱାରା ନୂଆ ଭୋଟର, ବିଶେଷକରି Gen Z ଭୋଟରଙ୍କ ଉପରେ ପ୍ରଭାବ ପଡ଼ୁଥିବା ନେଇ ଆଶଙ୍କା ପ୍ରକାଶ କରାଯାଇଥିବା ସେ ଦାବି କରିଛନ୍ତି।
୨୬ ସେପ୍ଟେମ୍ବରର ପ୍ରେସ୍ ରିଲିଜ୍କୁ ନେଇ ପ୍ରଶ୍ନ
ଏହି ବିବାଦର ଆଉ ଏକ ଦିଗ ହେଉଛି ନିର୍ବାଚନ କମିଶନଙ୍କ ପୂର୍ବତନ ପ୍ରେସ୍ ରିଲିଜ୍।
ସୌରଭ ଦାସଙ୍କ ଅଭିଯୋଗ ଅନୁସାରେ, ୨୬ ସେପ୍ଟେମ୍ବରରେ ନିର୍ବାଚନ କମିଶନଙ୍କ ଏକ ପ୍ରେସ୍ ରିଲିଜ୍ରେ କୁହାଯାଇଥିଲା ଯେ SIR ପାଇଁ ଫର୍ମ-୬ ସହିତ ଯୋଡ଼ାଯାଇଥିବା ଡିକ୍ଲାରେସନ୍କୁ ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟ ସଠିକ୍ ବୋଲି ମାନିଛନ୍ତି।
କିନ୍ତୁ ବର୍ତ୍ତମାନର ଶୁଣାଣିରେ CJI ସୂର୍ଯ୍ୟକାନ୍ତଙ୍କ ଟିପ୍ପଣୀ ପରେ ଏହି ଦାବିକୁ ନେଇ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠିଛି।
ଆଶୁତୋଷ ରାଙ୍କାଙ୍କ ପ୍ରଶ୍ନ
ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ଆଶୁତୋଷ ରାଙ୍କା ମଧ୍ୟ ନିର୍ବାଚନ କମିଶନଙ୍କ ଭୂମିକାକୁ ନେଇ ପ୍ରଶ୍ନ କରିଛନ୍ତି।
ତାଙ୍କ କହିବା ଅନୁସାରେ, CJIଙ୍କ ଟିପ୍ପଣୀ ୨୬ ସେପ୍ଟେମ୍ବରର ECI ପ୍ରେସ୍ ରିଲିଜ୍ ସହିତ ଭିନ୍ନ ଚିତ୍ର ଦେଖାଉଛି। ସେ ଦାବି କରିଛନ୍ତି ଯେ ଫର୍ମ-୬ ସହିତ ଏକ ଡିକ୍ଲାରେସନ୍ ଯୋଡ଼ାଯାଇଥିଲା ଏବଂ ଏହାକୁ ନେଇ ସ୍ପଷ୍ଟତା ଆବଶ୍ୟକ।
ତାଙ୍କ ଆହୁରି ଦାବି ହେଉଛି ଯେ ୨୬ ସେପ୍ଟେମ୍ବରର ସେହି ପ୍ରେସ୍ ରିଲିଜ୍ ବର୍ତ୍ତମାନ ECI ୱେବସାଇଟ୍ରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳୁନାହିଁ। ଏହାକୁ ନେଇ ସେ ପ୍ରଶ୍ନ କରିଛନ୍ତି—ନିର୍ବାଚନ କମିଶନ ପକ୍ଷରୁ ଦେଶବାସୀଙ୍କୁ ଭୁଲ ତଥ୍ୟ ଦିଆଯାଇଥିଲା କି?
କ’ଣ ଏହି ଫର୍ମ-୬?
ଫର୍ମ-୬ ହେଉଛି ଭୋଟର ତାଲିକାରେ ନୂଆ ଭୋଟରଙ୍କ ନାମ ସାମିଲ କରିବା ପାଇଁ ବ୍ୟବହୃତ ଫର୍ମ।
ଦିଆଯାଇଥିବା ତଥ୍ୟ ଅନୁସାରେ, SIR ପ୍ରକ୍ରିୟା ସମୟରେ ଫର୍ମ-୬ ସହିତ ଏକ ଡିକ୍ଲାରେସନ୍ ଯୋଡ଼ାଯାଇଥିଲା। ଏହି ଡିକ୍ଲାରେସନ୍ରେ ନୂଆ ଭୋଟରଙ୍କୁ ନିଜର କିମ୍ବା ନିଜ ପିତାମାତା/ଦାଦା-ଦାଦୀଙ୍କ ପୁରୁଣା SIR ରେକର୍ଡ ସହିତ ସମ୍ପର୍କ ସୂଚାଇବାକୁ ପଡ଼ୁଥିବା ନେଇ ବିରୋଧୀ ଦଳଗୁଡ଼ିକ ଦାବି କରିଛନ୍ତି।
ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ, ନିର୍ବାଚନ କମିଶନଙ୍କ ପକ୍ଷରୁ ସ୍ପଷ୍ଟୀକରଣ ଦିଆଯାଇଥିଲା ଯେ ଫର୍ମ-୬ର ମୂଳ ଫର୍ମାଟ୍ରେ କୌଣସି ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇନାହିଁ। କେବଳ SIR ପ୍ରକ୍ରିୟା ପାଇଁ ଏହା ସହିତ ଏକ ଡିକ୍ଲାରେସନ୍ ଯୋଡ଼ାଯାଇଛି।
ECIର ଏହି ଦାବି ଅନୁସାରେ, SIR ପ୍ରକ୍ରିୟା ଶେଷ ହେବା ପରେ ଫର୍ମ-୬ ପୂର୍ବଭଳି ବ୍ୟବହାର କରାଯିବ ଏବଂ ନୂଆ ଭୋଟରମାନେ ପୂର୍ବଭଳି ଭୋଟର ତାଲିକାରେ ନିଜ ନାମ ପଞ୍ଜୀକରଣ କରିପାରିବେ।
ଆଗକୁ କ’ଣ?
ଫର୍ମ-୬ରେ ପରିବର୍ତ୍ତନକୁ ନେଇ ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟଙ୍କ ଟିପ୍ପଣୀ ପରେ ମାମଲାଟି ଆହୁରି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଛି। କୋର୍ଟଙ୍କ ପକ୍ଷରୁ ରେକର୍ଡ ଯାଞ୍ଚ ପରେ ଏହି ପରିବର୍ତ୍ତନ କିଏ ଏବଂ କେଉଁ ପ୍ରକ୍ରିୟାରେ କରିଥିଲା, ତାହା ସ୍ପଷ୍ଟ ହୋଇପାରେ।
ଏପଟେ ବିରୋଧୀ ଦଳ ଓ ବିଭିନ୍ନ ରାଜନୈତିକ ସଂଗଠନ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗକୁ ନେଇ ନିର୍ବାଚନ କମିଶନଙ୍କୁ ଟାର୍ଗେଟ୍ କରୁଛନ୍ତି। ତେଣୁ ଫର୍ମ-୬ ଓ SIRକୁ ନେଇ ଆଗାମୀ ଦିନରେ ରାଜନୈତିକ ଏବଂ ଆଇନଗତ ଲଢ଼େଇ ଆହୁରି ତୀବ୍ର ହେବାର ସମ୍ଭାବନା ରହିଛି।
