ଓଡ଼ିଶାର କଟକ ଓ ଭୁବନେଶ୍ୱରରେ ଚଳିତ ବର୍ଷର ଦୁର୍ଗାପୂଜା ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତି ଆରମ୍ଭ ହୋଇଛି। ପାରମ୍ପରିକ ରୀତିନୀତି ଅନୁସାରେ ଜନ୍ମାଷ୍ଟମୀ ଦିନ ନଦୀ କୂଳରେ ପୂଜାର୍ଚ୍ଚନା କରାଯିବା ପରେ ମୂର୍ତ୍ତି ନିର୍ମାଣ ପାଇଁ ମାଟି ସଂଗ୍ରହ କରାଯାଇଛି।
ଏହି ପରମ୍ପରା ସହିତ ଶାରଦୀୟ ଦୁର୍ଗାପୂଜାର ପ୍ରସ୍ତୁତି ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ଭାବେ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଛି। ଏବେ ବିଭିନ୍ନ ପୂଜା କମିଟି ପକ୍ଷରୁ ମା’ ଦୁର୍ଗାଙ୍କ ମୂର୍ତ୍ତି ନିର୍ମାଣ ସହ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପ୍ରସ୍ତୁତି କାମ ଆରମ୍ଭ କରାଯିବ।
କଟକରେ ନଦୀ କୂଳରେ ପୂଜାର୍ଚ୍ଚନା
କଟକର ବିଭିନ୍ନ ଦୁର୍ଗାପୂଜା କମିଟି ପକ୍ଷରୁ ଜନ୍ମାଷ୍ଟମୀ ଦିନ ନଦୀ କୂଳରେ ପହଞ୍ଚି ପାରମ୍ପରିକ ଭାବେ ପୂଜାର୍ଚ୍ଚନା କରାଯାଇଥିଲା।
ପୂଜା ପରେ ମା’ ଦୁର୍ଗାଙ୍କ ମୂର୍ତ୍ତି ତିଆରି ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକ ମାଟି ସଂଗ୍ରହ କରାଯାଇଥିଲା। ଏହି ରୀତିନୀତିକୁ ଦୁର୍ଗାପୂଜା ପ୍ରସ୍ତୁତିର ଆରମ୍ଭ ବୋଲି ଧରାଯାଏ।
ମାଟି ସଂଗ୍ରହ ପରେ ପୂଜା କମିଟିଗୁଡ଼ିକ ମୂର୍ତ୍ତି ନିର୍ମାଣ ଏବଂ ପୂଜା ସମ୍ପର୍କିତ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କାମ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତି ଆରମ୍ଭ କରିବେ।
କୁଆଖାଇ ନଦୀ କୂଳରେ ମଧ୍ୟ ହେଲା ରୀତିନୀତି
ଭୁବନେଶ୍ୱରର କୁଆଖାଇ ନଦୀ କୂଳରେ ମଧ୍ୟ ସମାନ ପରମ୍ପରା ପାଳନ କରାଯାଇଛି।
ଭୁବନେଶ୍ୱରର ନୟାପଲ୍ଲୀ, ସହିଦନଗର, ଚନ୍ଦ୍ରଶେଖରପୁର, ସାଲିଆ ସାହି, ଡୁମଡୁମା, ବରମୁଣ୍ଡା ଓ କଳାରାହାଙ୍ଗ ଭଳି ଅଞ୍ଚଳର ୨୦ରୁ ଅଧିକ ପୂଜା କମିଟି ନଦୀ କୂଳରୁ ମାଟି ସଂଗ୍ରହ କରିଥିଲେ।
ମାଟି ସଂଗ୍ରହ ପୂର୍ବରୁ ପୁରୋହିତମାନେ ମନ୍ତ୍ରୋଚ୍ଚାରଣ କରିବା ସହ ହୋମ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପୂଜାବିଧି ସମ୍ପନ୍ନ କରିଥିଲେ। ଏହାପରେ ପୂଜା କମିଟିର ସଦସ୍ୟମାନେ ମାଟି ସଂଗ୍ରହ କରି ନିଜ ନିଜ ପୂଜା ମଣ୍ଡପକୁ ନେଇଯାଇଥିଲେ।
୧୮୮୧ରୁ ଚାଲିଆସୁଛି ପରମ୍ପରା
ମଙ୍ଗଳାବାଗ ପୂଜା କମିଟିର ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ନୃସିଂହ ଚୌଧୁରୀ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ଜନ୍ମାଷ୍ଟମୀ ଏକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଶୁଭ ଦିନ। ମଙ୍ଗଳାବାଗ ପୂଜା କମିଟିରେ ଏହି ପରମ୍ପରା ୧୮୮୧ ମସିହାରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିବା ଏକ କିମ୍ବଦନ୍ତୀ ରହିଛି ବୋଲି ସେ କହିଛନ୍ତି।
ତାଙ୍କ କହିବା ଅନୁସାରେ, ସେବେଠାରୁ ପ୍ରତିବର୍ଷ ଜନ୍ମାଷ୍ଟମୀ ଦିନ ମାଟି ସଂଗ୍ରହ କରାଯାଉଛି। ଏହି ଦିନଠାରୁ ଆଗାମୀ ଦୁର୍ଗାପୂଜା ପାଇଁ ଯୋଜନା ଏବଂ ପ୍ରସ୍ତୁତି ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥାଏ।
ଆରମ୍ଭ ହେଲା ମୂର୍ତ୍ତି ନିର୍ମାଣ ପ୍ରସ୍ତୁତି
ଜନ୍ମାଷ୍ଟମୀରେ ପାରମ୍ପରିକ ଭାବେ ମାଟି ସଂଗ୍ରହ ସହିତ ଚଳିତ ବର୍ଷର ଦୁର୍ଗାପୂଜା ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତି ଆରମ୍ଭ ହୋଇଛି।
ଏବେ ବିଭିନ୍ନ ପୂଜା କମିଟି ମା’ ଦୁର୍ଗାଙ୍କ ମୂର୍ତ୍ତି ନିର୍ମାଣ ସହ ପୂଜା ମଣ୍ଡପ, ସାଜସଜ୍ଜା ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ବ୍ୟବସ୍ଥା ନେଇ କାମ ଆରମ୍ଭ କରିବେ। ଏହି ପାରମ୍ପରିକ ମାଟି ସଂଗ୍ରହ ଦୁର୍ଗାପୂଜା ଆଗମନର ପ୍ରସ୍ତୁତିର ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଂଶ ଭାବେ ପାଳନ କରାଯାଉଛି।
