ବଡ଼ ସହରରେ ଭଲ ଭଡ଼ାଘର ମିଳିବା ଯେତିକି କଷ୍ଟକର, ସେଠାରେ ରହିବା ପରେ ଅନେକ ସମୟରେ ଘର ମାଲିକଙ୍କ ମନମାନି ନିୟମ ସାମ୍ନା କରିବା ମଧ୍ୟ ସେତିକି ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜିଂ ହୋଇଥାଏ। ରାତିରେ ଘରକୁ ଫେରିବା ସମୟ ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ, ବନ୍ଧୁମାନଙ୍କ ଆସିବା ଉପରେ କଟକଣା କିମ୍ବା ହଠାତ୍ ଭଡ଼ା ବଢ଼ାଇବା ଭଳି ଘଟଣା ଅନେକ ଭଡ଼ାଟିଆଙ୍କ ପାଇଁ ସାଧାରଣ କଥା। କିନ୍ତୁ ଭାରତରେ ପ୍ରଚଳିତ ଭଡ଼ା ଆଇନ ଭଡ଼ାଟିଆଙ୍କୁ ଅନେକ ସୁରକ୍ଷା ପ୍ରଦାନ କରିଛି। ଆସନ୍ତୁ ଜାଣିବା ସେହି ୫ଟି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଧିକାର ବିଷୟରେ।
ପ୍ରଥମ ଅଧିକାର – ଲିଖିତ ରେଣ୍ଟ ଏଗ୍ରିମେଣ୍ଟ
ଘର ଭଡ଼ା ନେବା ପୂର୍ବରୁ ଲିଖିତ ରେଣ୍ଟ ଏଗ୍ରିମେଣ୍ଟ କରିବା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଜରୁରୀ। ଏଥିରେ ମାସିକ ଭଡ଼ା, ସିକ୍ୟୁରିଟି ଡିପୋଜିଟ୍, ଚୁକ୍ତିର ଅବଧି ଏବଂ ଉଭୟ ପକ୍ଷର ସର୍ତ୍ତ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ ଉଲ୍ଲେଖ ରହିବା ଦରକାର। ବିବାଦ ସୃଷ୍ଟି ହେଲେ ଏହି ଦସ୍ତାବିଜ ହିଁ ଆଇନଗତ ପ୍ରମାଣ ଭାବେ କାମ କରିଥାଏ।
ଦ୍ୱିତୀୟ ଅଧିକାର – ଇଚ୍ଛାମୁତାବକ ଭଡ଼ା ବଢ଼ାଇ ପାରିବେ ନାହିଁ
ଚୁକ୍ତିର ଅବଧି ମଧ୍ୟରେ ଘର ମାଲିକ ଏକତରଫା ଭାବେ ଭଡ଼ା ବଢ଼ାଇ ପାରିବେ ନାହିଁ। ଭଡ଼ା ବୃଦ୍ଧି କରିବାକୁ ହେଲେ ଚୁକ୍ତିର ସର୍ତ୍ତ ଅନୁଯାୟୀ ଏବଂ ପୂର୍ବରୁ ଲିଖିତ ଭାବେ ସୂଚନା ଦେବା ଆବଶ୍ୟକ। ସାଧାରଣତଃ ପୂର୍ବ ସୂଚନା ବିନା ଭଡ଼ା ବୃଦ୍ଧିକୁ ନେଇ ବିବାଦ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇପାରେ।
ତୃତୀୟ ଅଧିକାର – ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଗୋପନୀୟତାର ସୁରକ୍ଷା
ଘର ଭଡ଼ାକୁ ଦେଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଘର ମାଲିକ ଇଚ୍ଛାମୁତାବକ ଘର ଭିତରକୁ ପ୍ରବେଶ କରିପାରିବେ ନାହିଁ। ମରାମତି କିମ୍ବା ଯାଞ୍ଚ ପାଇଁ ଆସିବା ପୂର୍ବରୁ ଭଡ଼ାଟିଆଙ୍କୁ ଆଗୁଆ ସୂଚନା ଦେବା ଉଚିତ। ଭଡ଼ାଟିଆଙ୍କ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଗୋପନୀୟତାକୁ ଆଇନ ସୁରକ୍ଷା ପ୍ରଦାନ କରେ।
ଚତୁର୍ଥ ଅଧିକାର – ସିକ୍ୟୁରିଟି ଡିପୋଜିଟ୍ ଫେରସ୍ତ
ଘର ଖାଲି କରିବା ପରେ ସିକ୍ୟୁରିଟି ଡିପୋଜିଟ୍କୁ ନେଇ ପ୍ରାୟତଃ ବିବାଦ ଦେଖାଯାଏ। ସାଧାରଣ ନିୟମ ଅନୁସାରେ, ଆବାସିକ ଘର ପାଇଁ ସୀମିତ ପରିମାଣର ସିକ୍ୟୁରିଟି ଡିପୋଜିଟ୍ ନିଆଯାଇପାରେ। ଘରର କୌଣସି କ୍ଷତି ନଥିଲେ ଅଯଥା କାଟଛାଟ ନକରି ଏହି ଅର୍ଥ ଫେରସ୍ତ କରିବା ଘର ମାଲିକଙ୍କ ଦାୟିତ୍ୱ।
ପଞ୍ଚମ ଅଧିକାର – ବିଜୁଳି ଓ ପାଣି ସଂଯୋଗ କାଟି ପାରିବେ ନାହିଁ
ଭଡ଼ା ନେଇ ବିବାଦ ହେଲେ କିମ୍ବା ଭଡ଼ା ଦେବାରେ ବିଳମ୍ବ ହେଲେ ଘର ମାଲିକ ନିଜ ଇଚ୍ଛାରେ ବିଜୁଳି କିମ୍ବା ପାଣି ସଂଯୋଗ ବନ୍ଦ କରିପାରିବେ ନାହିଁ। ଏଭଳି କାର୍ଯ୍ୟ ଆଇନ ବିରୋଧୀ ହୋଇପାରେ। ଏପରି ସ୍ଥିତିରେ ଭଡ଼ାଟିଆ ସମ୍ପୃକ୍ତ ରେଣ୍ଟ ଅଥରିଟି କିମ୍ବା ଅଦାଲତର ସହାୟତା ନେଇପାରିବେ।
ମନେରଖନ୍ତୁ…
ଭଡ଼ାଘରେ ରହୁଥିବାର ଅର୍ଥ ଏହା ନୁହେଁ ଯେ ଆପଣଙ୍କର କୌଣସି ଅଧିକାର ନାହିଁ। ଭଡ଼ାଟିଆ ଓ ଘର ମାଲିକ—ଉଭୟଙ୍କ ଅଧିକାର ଓ ଦାୟିତ୍ୱ ଆଇନ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ। ତେଣୁ ଘର ଭଡ଼ା ନେବା ପୂର୍ବରୁ ଚୁକ୍ତିପତ୍ର ଭଲଭାବେ ପଢ଼ନ୍ତୁ, ସମସ୍ତ ଦସ୍ତାବିଜ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖନ୍ତୁ ଏବଂ କୌଣସି ସମସ୍ୟା ହେଲେ ଆଇନଗତ ପରାମର୍ଶ ନେବାକୁ ପଛାନ୍ତୁ ନାହିଁ।
